Terug naar overzicht van artikelen.

 

Zomereczeem, een nare kwaal...

 

 

Wat is zomereczeem?
Zomereczeem (ook wel Staart- en Maneneczeem genoemd, afgekort tot SME of SeMe) is een allergische reactie waarbij het afweersysteem van het paard te fel reageert op het speeksel van kleine mugjes (cullicoïdes). Deze mugjes zijn er vanaf het vroege voorjaar tot het late najaar (afhankelijk van de weersomstandigheden). Ze zijn het meest actief bij wat vochtig, windstil weer en dan met name in de vroege ochtend, namiddag en avond. Er zijn meer mugjes in vochtige, bosrijke omgeving dan in open landschap. Aan de kust zijn er nauwelijks mugjes te vinden. Het paard reageert op de beet van dit mugje met jeuk, met name in de staart en manen en soms op de buik. In ernstigere gevallen kan ook jeuk elders op het lichaam voorkomen. Doordat het paard jeuk heeft gaat hij schuren, waardoor de huid kapot kan gaan, deze plekken aantrekkelijker worden voor de mugjes en het paard nog vaker gestoken wordt, wat weer zorgt voor meer jeuk, en zo is de vicieuze cirkel rond. Vaak zie je ook een dikkere, harde manenkam met dwarse ribbels erin.
Zomereczeem is vaak niet te genezen, maar in veel gevallen kan er met managementmaatregelen en een goede verzorging wel een belangrijke verlichting van de klachten bereikt worden.

 

Wat kun je er aan doen?

 

1. Voorkom dat je paard gestoken wordt.
Allereerst is het belangrijk om zoveel mogelijk te zien te voorkomen dat je paard gestoken wordt door de mugjes. Je kunt ervoor kiezen je paard op stal te zetten tijdens de uren dat de mugjes actief zijn (tussen 16.00 en 10.00 uur). Aangezien dit echter niet altijd praktisch haalbaar is (bv. als alle andere paarden wel gewoon dag en nacht op de wei staan), kun je ook het gebruik van een speciale eczeemdeken overwegen. Met zo'n deken is je paard beschermd tegen de mugjes en kan hij gewoon dag en nacht buiten blijven. Doe deze deken wel al om vóór je paard jeuk krijgt, want anders loop je het risico dat hij de deken kapot schuurt.
Verder kunnen middeltjes die muggen op een afstand houden ook behulpzaam zijn. Een hulpmiddel daarbij is de Aloe Heat Lotion, een product dat eigenlijk bedoeld is om te gebruiken bij pijnlijke spieren. In de praktijk is echter gebleken dat het een dermate sterke geur heeft zodat het ook muggen op afstand houdt, én het behoudt deze geur ook nog eens gedurende langere tijd! Je kunt de Aloe Heat Lotion aanbrengen op de manen en staartharen (dus niet direct op de aangedane huid aanbrengen!).

 

2. Zorg dat hij zich niet kapot kan schuren.
Een paard met zomereczeem heeft jeuk, en zal willen schuren. Echter, als hij dit kan doen aan muren, deuren, palen of andere harde/scherpe objecten, zal hij zijn huid openschuren wat het eczeem verergert. Je kunt een (stroom)draadje zetten om objecten waaraan je paard zich kapot kan schuren, maar zorg er wel voor dat je paard zich dan ergens aan kan schuren waarbij hij zichzelf niet kan openhalen. Een stevige, ronde, gladde metalen paal is hiervoor zeer geschikt.

 

3. Kijk kritisch naar de voeding. Een allergie is een probleem dat van binnenuit komt. Het is van belang om je paard in goede conditie te houden: zorg dat hij niet te dik wordt! Overgewicht verergert het eczeem. Het voeren van veel koolhydraten (suikers/zetmeel) en eiwitten is uit den boze; vaak verergert dit de jeuk. Let dus op met krachtvoer en extraatjes als wortels en appels! Er zijn inmiddels diverse fabrikanten die speciaal krachtvoer voor eczeempaarden op de markt brengen, o.a. Bio-Ron, Marstall en St. Hippolyt. Ook te veel/te vet gras kan de jeuk verergeren dus geef je paard geen onbeperkte weidegang, en zeker niet op een vette wei. Meer lezen over gezonde voeding bij paarden met zomereczeem? Dan is het boek Zomereczeem opgelost met voeding van natuurgeneeskundige Nicolette Hebing-Vissers een aanrader!

 

4. Ondersteuning van binnenuit. Een gezonde huid en een gezond afweersysteem beginnen met gezonde darmen. Je kunt je paard van binnenuit helpen door hem gedurende het eczeemseizoen Balance Kruidenmix bij te voeren. Deze kruidenmix is goed te combineren met het dieet dat Nicolette Hebing-Vissers aanraadt in bovengenoemd boek en dat bestaat uit een combinatie van geweekte bietenpulp, zemelen, zeewier en veendrenkstof.

Om de darmen te reinigen en je paard van extra vitamines en mineralen te voorzien, kun je hem Aloe Vera Gel door zijn voer geven. Deze gel geef je bij voorkeur in een onderhoudsdosering in de winter, en in een hogere dosering tijdens het eczeemseizoen. Begin met 150 ml per dag voor pony's en 250 ml per dag voor grote paarden. Je kunt deze dosering halveren wanneer je resultaat bemerkt. In het najaar en de winter kun je een onderhoudsdosis geven die daar dan weer de helft van is.

 

5. Ontworming.
Paarden met zomereczeem reageren soms gevoelig op het gebruik van chemische ontwormingsproducten. In veel gevallen is het heel goed mogelijk om deze ontwormingsproducten achterwege te laten (of het gebruik ervan drastisch te verminderen) en over te stappen op een natuurlijk ontwormingsmiddel: Verm-X. Dit is een product op puur natuurlijke basis, waardoor het lichaam niet onnodig belast wordt met chemicaliën.
Voor een effectieve wormbestrijding is het verder een goed weidebeheer van belang (o.a. door regelmatig de mest te verwijderen). Laat enkele malen per jaar een mestonderzoek verrichten, bijvoorbeeld door Het Woud of je eigen dierenarts, om te bezien of je maatregelen voldoende zijn. Op grond van de uitkomst van dat onderzoek kun je altijd nog besluiten om eenmalig een chemische kuur te geven, mocht dat nodig zijn. In veel gevallen zal dit echter niet of niet vaak nodig zijn. Op deze manier kun je de belasting voor het lichaam zoveel mogelijk beperken, en je paard door middel van de Verm-X ondersteunen met de kruiden die hij in de natuur ook zou uitzoeken als hij last van wormen had.

 

6. Verzorging van de huid.
Heeft je paard ondanks goed management, gezonde voeding en de juiste ondersteuning van binnenuit toch nog jeuk? Dan kunnen de volgende producten hem helpen:

Tea Tree zalf met groene leem: Hiermee kun je de aangedane plaatsen dagelijks insmeren. Het werkt jeukstillend, reinigt de huid en bevordert de genezing van de huid.	Tea Tree shampoo: Wanneer je je paard wilt wassen is dit een fijne shampoo; de Tea Tree werkt jeukstillend en insectenwerend. Was je paard niet vaker dan strikt noodzakelijk is.
Aloe Vera Gelly: Vier maal per dag de aangedane plaatsen inmasseren; dit kun je verminderen naar gelang de klachten afnemen. De gelly werkt jeukstillend, licht ontsmettend en bevordert de genezing van de huid.	Aloe Jojoba shampoo helpt schilfers uit de vacht en manenkam verwijderen en kalmeert de huid, zonder deze uit te drogen. Was je paard niet vaker dan strikt noodzakelijk is.

 

Tot slot...
Met een goede verzorging zijn de klachten die zomereczeem geeft vaak goed te verlichten. Echter, elk paard is anders en kan dus ook anders reageren op zijn voeding, omgeving en de producten die je gebruikt. Soms is het echt zoeken naar wat werkt voor jouw paard en vaak is het een combinatie van factoren. Hou er rekening mee dat natuurlijke producten vaak even de tijd nodig hebben om te werken; verander dus niet te snel van product als iets niet direct werkt.

 

Heb je vragen of opmerkingen over dit artikel? Stuur me dan gerust een .

 

 

Terug naar overzicht van artikelen.

 

 

© copyright 2011 Marja Besselink